Ymateb i arolygiad PEEL Heddlu De Cymru

Heddiw, mae Arolygiaeth Cwnstabliaeth a Gwasanaethau Tân ac Achub Ei Fawrhydi (HMICFRS) wedi cyhoeddi ei hadroddiad PEEL ar berfformiad Heddlu De Cymru.

Dechreuodd yr arolygiad ym mis Gorffennaf 2025, daeth i ben ym mis Ebrill 2026 ac mae'n un o asesiadau cenedlaethol y 43 o heddluoedd yng Nghymru a Lloegr.

Dywedodd y Prif Gwnstabl Jeremy Vaughan:

"Mae'r adroddiad hwn yn rhoi un o sawl asesiad annibynnol pwysig o'n perfformiad. Rydym yn croesawu'r craffu ac rydym wedi ymrwymo i ymateb i'r adborth.
"Gallwn dawelu meddyliau'r cyhoedd eich bod yn llai tebygol o fod yn ddioddefwr trosedd ac mae'n fwy tebygol y bydd eich trosedd yn cael ei chanfod os ydych chi'n byw yn ne Cymru o gymharu â llawer o rannau eraill o'r DU. Mae safle Heddlu De Cymru ymhlith yr heddluoedd sy'n perfformio orau mewn perthynas â'r troseddau pwysicaf i'n cymunedau gan gynnwys byrgleriaeth, lladrad, siopladrata, a throseddau rhywiol a threisgar difrifol.
"Nid ydym wedi aros i gyhoeddi canfyddiadau'r arolygiad cyn gweithredu. Mae llawer o'r meysydd a amlygwyd gan HMICFRS eisoes yn rhan o'n Cynllun Cyflawni; rydym yn gweithio'n galed i atgyfnerthu perfformiad, gwella cysondeb a chyflawni canlyniadau gwell i'r cymunedau rydym yn eu gwasanaethu."

Parhaodd y Prif Gwnstabl Vaughan:

"Er bod yr adroddiad yn nodi meysydd lle mae angen rhagor o gynnydd, mae hefyd yn bwysig nodi mai dyma un o nifer o adroddiadau diweddar, a dylem ystyried ei ganfyddiadau ochr yn ochr â'r asesiadau diweddar eraill hyn.
"Roedd yr arolygiad HMICFRS o Droseddau Difrifol a Chyfundrefnol a gyhoeddwyd ym mis Mehefin 2026 yn dyfarnu bod Heddlu De Cymru yn dda. Roedd yr arolygiad Amddiffyn Plant a gyhoeddwyd ym mis Tachwedd 2025 hefyd yn dyfarnu bod Heddlu De Cymru yn dda.
"Rydym hefyd wedi cael ein dyfarnu ymysg y garfan uchaf o heddluoedd yn y fframwaith perfformiad cenedlaethol newydd a gyhoeddwyd ym mis Gorffennaf. Mae hyn yn golygu bod HMICRFS yn fodlon bod Heddlu De Cymru'n gwneud cynnydd ac yn gwella'n barhaus.
“Y cyd-destun ar gyfer hyn oll yw ardal blismona brysur dros ben lle mae nifer y galwadau ar gyfer gwasanaeth yn y pedwerydd safle yn genedlaethol, ac ar y brig o gymharu â heddluoedd mwyaf tebyg."

Dyma gasgliad y Prif Gwnstabl Vaughan:

"Ar y cyd, mae'r asesiadau hyn yn tynnu sylw at ymroddiad a phroffesiynoldeb ein swyddogion, ein staff a'n gwirfoddolwyr sydd wrthi'n gweithio mewn amgylchedd cynyddol heriol. Mae ein canlyniadau cyffredinol yn dangos bod gennym lawer i'w wneud, ond bod gennym sylfeini cryf wrth i ni barhau i atgyfnerthu'r gwasanaeth rydym yn ei ddarparu i'n cymunedau, amddiffyn y cyhoedd, diogelu pobl agored i niwed a bwrw ati i sicrhau cyfiawnder dros ddioddefwyr troseddau.
"Mae gan ein cymunedau ddisgwyliadau uchel gennym ni, felly mae'n bwysig ein bod yn defnyddio'r canfyddiadau fel sail i ysgogi rhagor o welliannau i'r gwasanaeth a ddarparwn.
"Ein ffocws nawr yw cyflawni'r gwelliannau hyn, gan adeiladu ar y cynnydd sydd eisoes wedi'i wneud a sicrhau bod pobl de Cymru yn cael y safon uchel o wasanaeth maen nhw'n ei haeddu."